• 14 Mayıs 2016, Cumartesi

VİCDAN, AHLAK

Siyasi düşüncelerimiz farklı olabilir ama farklı olmayacak insan olmanın özelliklerinin başında vicdan ve ahlak gelir.

Merhamet ile karıştırdığımız Vicdan, cinsellikle karıştırdığımız Ahlaktan bahsetmiyorum.

Vicdan dünyanın her yerinde değişmeyen bir sabit gibidir. belki de daha içseldir. mesela birisinin önünüzde can çekişmesine vicdanınız dayanamayabilir.

Ahlak ise kültürden kültüre değişen normlardır. Dolayısıyla dıştan gelen bir kalıptır. Önünüzde acı çeken kişi zinadan dolayı işkenceye maruz kaldıysa, acı çekmesini Suriye'deyseniz ahlakınız kaldırabilir, ama batıda bir yerde kaldırmayabilir.

Ahlak yasaysa vicdan mahkeme midir?

Vicdan içimizden gelir, ortaya çıkmak için bizden izin almaz. Halbuki ahlak bizim kontrolümüzdedir, hatta ahlakı biz üretmeliyizdir. O yüzden ahlaklı olmak vicdanlı olmaktan daha zordur.

Yolda bize acı acı miyavlayan bir kedi gördüğümüzde elimizdeki ekmeğin içinden biraz koparıp vermemiz vicdanın ürünüdür. Bakkalın fazla para üstü vermesi durumunda durumu hatırlatıp fazla parayı bakkala geri vermek ise ahlaktır.

Ahlak ve vicdan birbirleriyle doğru orantılı mıdır?

Ahlak öğretilerle kazanılır. vicdan doğuştan insanda olandır.

Ahlak değişkenlik gösterirken, vicdan göstermez.

Vicdan; bireyin kendi tutum ve eylemlerini değerlendirme yetisi, iyiyi kötüyü birbirinden ayrılabilme gücüdür.

Ahlak; toplumun belirlediği, iyi ve kötünün ne olduğu, değerler ve düşünceler toplamıdır.

Yani, sizin ahlakınız benim ahlakım değildir. Vicdanınız da benim vicdanım değildir.

Özgür irade yoksa ahlaktan bahsedilebilir mi?

Vicdan herkeste bulunur. Ancak insanın bilinç seviyesine göre ortaya koyulur ya da öncelik

sıralamasında arkaya atılır.

Ahlak ise vicdan süzgecinden geçen eylemlerin gerçek dünyada uygulama pratiğidir. Ahlaklı insan vicdanından aldığı izinle davranışlarını düzenleyen insandır.

Ahlaklı insan karşılaşılan olayları özgür bilinciyle analiz edecek, karar mekanizmalarındaki süzgeçleri devreye sokacak ve bir sonuca varacaktır. Belki ilk seferinde en doğru davranış tarzını belirleyemeyebilir ama elde edilen sonuçları tekrar tekrar analiz ederek yanılgılarını azaltacak ve gerçeğe en yakın sonuca varmış olacaktır.

Çok konuşulan kavramlardır, “ahlak” ve “vicdan.”

“Ahlaklı, ahlaksız, vicdanlı, vicdansız” sözlerini günlük yaşamda söyler dururuz ama üzerinde çok da düşünmeyiz.

“Ahlak”, doğruluktur, dürüstlüktür, doğrudan ayrılmamaktır, doğrunun yanında olmaktır. Ahlak, gerçekle bağlantılıdır. Ahlakın temeli de gerçeklerdir, adalettir.

Bu nedenle de gerçeği görmemek için başını başka yere çevirmek ahlaksızlıktır. Gerçeği görüp kabul etmemek ahlaksızlıktır. Gerçekten yana olmamak ahlaksızlıktır. Gerçekleri örtmek ahlaksızlıktır. Gerçekleri örtenlerin yanında olmak ahlaksızlıktır.

Vicdanın temeli ise merhamettir, acımadır. Bir canlının acı çektiğini görüp de içi sızlayan kişi, vicdanlı bir kişidir. Ona yardım eden, ona yardım etmek isteyen kişi vicdanlıdır. Başını çevirip geçen kişi vicdansızdır.

Günden güne unutulmaya yüz tutmuş manevi değerlerimizden olan; vicdan ve ahlak.

Kendimize öz saygımızın test edildiği merkezdir, vicdan. Yaşantımızda iyi veya kötü yaptıklarımızın muhasebe yeridir. Kendimize karşı bir sorumluluk merkezidir, vicdan.

Vicdanlı kişiler, ayıp-günah, haram-helal konularında hassastırlar. Kendilerini baskılarlar. Toplumsal olup, nizamlara kaidelere uyum gösterirler.

Onurlarına düşkündürler, önce kendilerine sonra diğer kişilere saygılıdırlar Suçluluk duyguları gelişmiş olup, kendi kendilerini yargılarlar.

Nasıl yozlaşmışız, manevi değerlerimiz nasıl da erozyona uğramışız farkında değiliz...

Bizler, eski "biz" değiliz.

Yeni nesillerimize nasıl bir manevi değerler yapısını miras olarak bırakacağız?

Anneler-babalar, bu soruyu önce kendimize soralım mı?

Tarihimizle övünürüz, ama atalarımızın torunları özelliğimiz ne yazık ki yok oluyor.

Biraz kendi kendimizi "ıslah" edemez miyiz?

Birazcık gayret desem ukalalık mı olur?

 

ÖNEMLİ NOT: Bu sayfalarda yayınlanan okur yorumları okuyucuların kendilerine ait görüşlerdir.


Bugün için kayıtlı nöbetçi eczane bilgisi bulunamadı.
21 / 15 Sağanak yağışlı
Yarın: 20/13 Çok bulutlu