Orta Doğu’da artan gerilim ve Hürmüz Boğazı’na yönelik endişeler nedeniyle küresel petrol fiyatlarında yaşanan yükseliş, Türkiye’de akaryakıt fiyatlarını da etkiledi. Bu hafta benzine toplam 2 lira 69 kuruş, motorine ise 3 lira 12 kuruş zam gelirken, maliyet artışının önemli bir bölümü eşel mobil sistemi kapsamında uygulanan ÖTV indirimiyle karşılandı.
Zamların Yarısı Vergi İndirimiyle Karşılandı
Yapılan hesaplamalara göre, eşel mobil sistemi sayesinde akaryakıt fiyatlarındaki maliyet artışının yaklaşık yarısı tüketiciye yansıtılmadı. Buna göre 50 litrelik bir depoda motorin kullananlar yaklaşık 156 lira, benzin kullananlar ise 135 lira daha az ödeme yaptı. Günlük benzin ve motorin tüketimi dikkate alındığında, ÖTV indiriminin tüketicilere sağladığı desteğin günlük yaklaşık 240 milyon liraya ulaştığı hesaplandı. Uygulamanın takvimine göre, yurt içi rafineri fiyatlarında meydana gelen artışların yüzde 50’si 31 Temmuz’a kadar ÖTV indirimiyle karşılanmaya devam edecek. 1 Ağustos-30 Eylül döneminde bu oran yüzde 25’e düşürülecek. Eşel mobil sistemi ise 1 Ekim 2026 itibarıyla tamamen sona erecek.
Öte yandan, rafineri fiyatlarında düşüş yaşanması durumunda indirim tutarı kadar ÖTV artırılacak. Böylece fiyat düşüşlerinin pompa fiyatlarına doğrudan yansıması yerine, vergi tutarında artışa gidilerek dengeleme mekanizması işletilecek. Bu uygulamayla akaryakıt fiyatlarındaki dalgalanmaların bütçe üzerindeki etkisinin kontrol altında tutulması hedefleniyor.
