Aydın’ın antik kentleri

Aydın’ın antik kentleri

Aydın, antik kentler cenneti olarak bilinen Ege Bölgesi’nin köklü medeniyetlere ev sahipliği yapmış illerinden biri olma özelliği taşımaktadır. 

A+A-

TUĞBA AYDIN - Her ne kadar deniz turizmi beldesi olarak bilinse de, kültür turizmi bakımından da önemli bir konuma sahiptir. Aydın, antik çağlardan bu yana günümüze kadar gelmiş her dönem farklı uygarlara tanıklık etmiş antik bir şehirdir.  
Dünyanın birçok yerinden turist alan Aydın, 22 Antik kenti ile bir hazine niteliği taşımakta.
  
Bu antik kentlerden en bilinenleri ise şöyle;

1.    APHRODİSİAS ANTİK KENTİ

Aphrodisias (Afrodisias), Aydın’ın Karacasu ilçesine bağlı Geyre Köyü yakınlarında yer alan, Roma çağında Aphrodite Tapınağı ile ün yapmış bir antik kenttir. Günümüzde ise çok iyi korunmuş yapılarıyla Türkiye’nin dikkat çeken antik kentlerinden biridir. Afrodisias, 2017 yılında UNESCO Dünya Miras Listesi’ne dahil olmuş önemli antik kentlerimizden biridir. 

afrodisias-2019a-iyi-bir-baslangic-yapti-103107-e464ec08286ef546922b475569153f05-001.jpg

2.  TRALLEİS ANTİK KENTİ

Tralleis antik kenti Aydın ilinin kuzeyinde, Kestane dağlarının güney yamacındaki plato üzerinde yer almaktadır. Şehir merkezine 1 km. uzaklıkta olan kent, Argoslular ve Tralleis’liler tarafından kurulmuştur. Menderes havzasının verimli toprakları üzerine kurulmuş olan bu kent M.Ö.334’te İskender tarafından alınmasından sonra Hellenistik krallıklar arasında sık sık el değiştirmiştir.

tralleis-antik-kenti-1d1196aac60fa2d128d2225d333b37ae.jpg

3. PRİENE ANTİK KENTİ

Priene Aydın Söke'de Selçuk-Efes'e yaklaşık 100 km uzaklıkta kurulmuş bir İyon (Antik Yunan) şehridir. Şehir Menderes nehrinin 10 km kuzeyindedir. Şehir kurulduğunda deniz kıyısındaydı. Menderesin alüvyonu nedeniyle şehir şimdi kilometrelerce kara içerisindedir.

4. ALABANDA ANTİK KENTİ

Alabanda antik kenti Aydın İli, Çine İlçesi, Doğanyurt köyü sınırları içerisinde bulunmaktadır. Alabanda antik kentinin üzerinde bulunduğu Araphisar Doğanyurt köyü nün bir mahallesidir. Kent Çine Çayı’nın (Marsyas) 4 km. batısında Karadağ’ın uzantıları olan iki tepenin yamacına, kuzeyde Çine Ovası’na doğru yayılmıştır. Alabanda’nın yolu asfalt olup, antik kentin ortasından geçerek Alinda’ya ulaşmaktadır.

5. MAGNESİA ANTİK KENTİ

Magnesia antik kenti, Aydın İli, Germencik İlçesi, Ortaklar Bucağı’na bağlı Tekin Köyü sınırları içinde, Ortaklar-Söke karayolu üzerindedir. Kent efsaneye göre Thessalia’dan gelen Magnetler tarafından kurulmuştur. Apollon’un kehaneti ve yol göstermesi üzerine Anadolu’ya gelen Magnetlerin kurdukları ilk Magnesia’nın yeri bilinmemektedir. 

6. NYSA ANTİK KENTİ

Coğrafyacı Strabon’a göre Nysa Antik Kenti’ni, Athymbros, Athymbrados ve Hydreleos adlı üç kardeş kurmuştur. Daha sonra M.Ö. 3.yy’ın ilk yıllarında Seleukos Kralı I. Antiohos tarafından kent yeniden imar edilmiştir. Aile üyelerinden birinin adı olan Nysa ismi kente verilmiştir.

sultanhisarin-degerleri-yarim-asirdir-bu-festivalle-tanitiliyor-102279-32ad530554b2c30ea7bb9e6391d14721-002.jpg

7. HERAKLEİA ANTİK KENTİ

Herakleia Antik Kenti, bugünkü Kapıkırı Köyü içerisinde kalmakta olup, Milas’a 39 kilometre uzaklıktadır. Kent, Antik Çağ'da Ege Denizi’nin bir uzantısı olan Latmos Körfezi’ne sahipti. Ancak Menderes Nehri’nin getirdiği alüvyonlarla dolması sonucu körfez bu günkü Bafa Gölü’ne dönüşmüştür. Kent, coğrafi olarak İonya ile Karya sınırında hatta İonya bölgesinde yer almasına rağmen karekter ve tarihi geçmişiyle tipik bir Karya şehri olarak kabul görmüştür.

8. ALİNDA ANTİK KENTİ

 Araştırmalarda Alinda kentinin tarih sahnesine çıkışının genellikle İ.Ö. 4. yy. olduğu söylense de kent hakkında bildiklerimiz İ.Ö. 14. yy'a kadar gitmektedir. Alinda, Hitit İmparatoru II. Mursilis (İ.Ö. 1350-1320) döneminde Sena Irmağı ülkesine bağlı bir kentti. II. Mursilis döneminde Alinda kentinin adının İalanti olduğu bilinmektedir. Bu bilgileri II. Mursilis'in anallerinden ve mısır yazıtlarından öğreniyoruz. Kentin yakın çağa ait bilgileri, öncekiler gibi azdır. İ.Ö. 340 yıllarında Halikarnasos'da olan Karia yönetimi iç kargaşalar yaşamaya başlamıştır. Bilindiği gibi anaerkil aile yapısına sahip olan Kanalılar aile içi evlilik yapıyorlardı. Dünyanın yedi harikasından biri olan Mausoleum'um sahibi Mausolos, karısı Artemisia, Piksodaros, Ada ve idriaus kardeştiler.

9. DİDYMA ANTİK KENTİ

Apollon tapınağıyla ünlü olan Didyma Antik Kent, Aydın'ın Söke ilçesine bağlıdır. Burada yapılan ilk kazılar İngilizler tarafından 1858 yılında yapılmıştır ve 1937 yılına kadar devam etmiştir. Antik kentteki kazılar şu anda Alman uzmanlar tarafından devam etmektedir. Bu kent sadece bir antik kent değil aynı zamanda bir dini merkezdir.

buyuksehirden-tarihi-kazilara-destek-117128-402dd74b88d3073ca728bf0280f0813b-001.jpg

10. MASTAURA ANTİK KENTİ

Mastaura Antik Kenti, Aydın'ın en büyük ilçesi Nazilli'nin 3 kilometre kuzeyinde yer alan ve eski adı Mastavra olan Bozyurt Köyü'ndedir. Bozyurt, şaşırtıcı bir şekilde Mastavra ismini korumuş ve yakın zamana kadar bu isimle anılmıştır.
Mastaura isminin Luwi dilinde geldiği ve Hellen Dönemi'nde evrildiği düşünülmektedir. Ma öne ekinin ana tarıçayı işaret etmesinden dolayı kenti ana tanrıçaya gönderme yapan bir ada sahip olduğu düşünülmektedir. Kentte bulunan sikkelerde tanrıça kültlerinin ön planda olması belki de böyle bir kültün kentin uzun zaman geleneği olduğunu göstermektedir.

11. HARPASA ANTİK KENTİ

Harpasa Antik Kenti, Aydın İli, Nazilli İlçesi, Esenköy sınırları içerisinde yer almaktadır. Yüksekçe bir tepe üzerine kurulu olan kent, eski bir Karia kentidir. Kentin etrafı bugün hala görülebilen surlarla çevrilidir. Antik kentten günümüze ulaşan en önemli yapı, Esenköy modern yerleşmesinin hemen üzerinde yer alan yeni su deposunun altındaki antik tiyatrodur. Kent yerleşimi tam tepede yer almaktadır. Antik kentin planını çıkarmaya yönelik araştırma çalışmaları, 1990 lı yılların sonunda, Prof. Dr. Ender Varinlioğlu başkanlığında bir Fransız ekip tarafından yapılmış, kent ile ilgili araştırmalar bununla sınırlı kalmıştır.

aydinin-antik-kentleri-167078-ea2d571206d14dd1aa8fe60d070e8f20-001.jpg

12. AMYZON ANTİK KENTİ

Aydın İli'ne bağlı Koçarlı İlçesi, Gaffarlar Köyü sınırları içindeki Amyzon, Karia kentlerinden biri olan ve Karia'nın ileri karakolkntlerinden biri olarak önem kazanan antik bir kenttir. Kent Gaffarlar köyünün 6 km kadar yukarısındaki Mazın Kale'denilen yerde yer alır.  Amyzion kenri Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından hazırlanmış tescilli arkeolojik sit alanları listesinde yer almaktadır. 

13. ORTHASİA ANTİK KENTİ

Aydın'ın Yenipazar ilçesinin 5 km doğusunda, donduran köyündedir. Strabon, orthosia'dan Karya yerleşmesi olarak söz etmektedir.
MÖ 7.yy.da Kimmerlerin saldırısına uğrayan kent, Lidya kralı Alyattes'in Kimmerleri yenmesi sonucu Lidyalıların eline geçmiş, MÖ 6.yy.da ise İonya birliğine katılmış ve birçok Anadolu kenti gibi Perslerin egemenliğine girmiştir.

14. ACHARAKA ANTİK KENTİ

Antik Dönem'de Maiandros (Büyük Menderes) Vadisi'nin en önemli kentlerinden biri olan Nysa Antik Kenti'nin kutsal alanı ve şifa merkezi olan Acharaka, Aydın'ın Sultanhisar İlçesi'ne bağlI Salavatlı Köyü'nün 300 m doğusundadır. Aydın-Denizli karayolunun 29. km'sinde bulunan Salavatlı yolu ayrımında aynı zamanda Acharaka yönlendirme tabelası da bulunmaktadır. Dilerseniz Acharaka'ya, Nysa Antik Kenti'nin nekropolünden başlayarak  antik patikaları ve yolları izleyerek yapacağınız 4 km'lik bir yürüyüşle de ulaşılabilmektedir. 

15. PİGİNDA (BARGASA) ANTİK KENTİ

Piginda Antik Kenti nam-ı diğer Bargasa antik kenti, Aydın İli'nin Bozdoğan İlçesi'nin güneydoğu bölgesinde kalan dağlık alanda yer alan Çamlıdere Köyü'nün yakınlarındadır. Bir Karia kenti olan Piginda'nın kalıntıları, Çamlıdere Köyü'nün 7 kilometre kuzeyinde, halk arasında Hisartepe denilen tepenin eteklerine yayılmış bir durumdadır. Menderes (Maiandros) Nehri'nin en önemli kollarından biri olan Akçay (Harpasos) Nehri'nin Vadisi'ne hakim bir konumda yer almaktadır. Piginda adının Luwi kökenli olduğu düşünülmektedir. Byzantionlu tarihiçi Stephanos, Piginda'yı demos yani küçük bir yerleşme olarak tanıtır: "Adı Alinda gibi telafuz edilen Piginda Karia'da bir demos'tur; halkına Pigindeis denilmektedir.

16. MİLET (MİLETOS) ANTİK KENTİ

Milet'te bulunan antik tiyatronun kalıntıları Milet (Klasik Yunanca: Μίλητος, Miletos ve Latince Miletus) Anadolunun batısında, Ege bölgesinde (klasik adı Meander olan) Büyük Menderes Nehrinin hemen ağzına yakın deniz kıyısında bir antik liman şehridir. Şimdi Aydın'ın Söke kazasında Akköyun 5 km. kuzeyinde ve Balat köyü yakınında bir harabe halinde olup limanı Büyük Menderes tarafından doldurulduğu için yaklaşık 10 km denizden içeride bir mevkidedir.

17. MYOS ANTİK KENTİ

Karia'nın batı kıyısında yer alan Myus'u, Strabon'un aktardığına göre, Atina'nın efsanevi kralı Kodros’un oğlu Kydrelos kurmuştur. İonia Birliği'ne (Ponionion) üye olmuş, fakat önemli bir rol üstlenmemiştir. Miletos’un gölgesi altında kalmıştır.
Milet (Miletos), geçmişi Neolitik Çağ’a dayanan, felsefenin temellerinin atıldığı, dünyanın en eski kentlerinden biridir. Özellikle heybetli amfi tiyatrosundan etkilenmemek elde değil.

Aydın içinde barındırdığı daha nice eserle tarih ve doğa tutkunlarının ziyaretlerini bekliyor.
 

Önceki ve Sonraki Haberler

HABERE YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.