Türkiye genelinde 17 Ocak 2023’te bazı kişilerin usulsüz olarak engelli sağlık kurulu raporu temin ettikleri ihbarı üzerine çalışma yapıldı. İzmir merkezli çalışmada, İl Emniyet Müdürlüğü Mali Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü ekiplerince, sahte raporla erken emeklilik, ÖTV indirimi ve evde bakım ücreti gibi engellilere tanınan haklardan menfaat elde ettikleri kişilerin yararlanmalarını sağlayarak kamu zararına yol açtıkları öne sürülen 380 şüpheliye operasyon düzenlendi. Yapılan çalışmada 51 kişi gözaltına alınmıştı. Sağlık Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığı, yaşananlar sonrası adım attı. Aydın’a da sıçrayan ve İzmir ili genelinde yapılan sağlık kurulu raporu usulsüzlükleri hakkında 27 Temmuz 2023’te başlatılan incelemeler kapsamında hazırlanan müfettiş raporu tamamlandı.
Suç Ağında Joker Detay
Raporda, müfettiş tarafından, geriye dönük olarak e-Nabız üzerinden usulsüz işlemler ve parayla tutulduğu saptanan “Joker” kişilerin başkalarının yerine laboratuvarlara sokulduğu detayı yer aldı. İzmir’den Aydın’a da sıçrayan ve sağlık sitemlerinin kullanıldığı suç ağında somut kanıtlar dikkat çekti. Raporda hastanelerle ilgili detaylar da yer aldı. Bu kapsamda birçoğu İzmir’deki özel hastanelerle birlikte Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Urla Devlet Hastanesi, Nevvar Salih İşgören Devlet Hastanesi, Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nin yanı sıra Aydın’da hizmet veren hastanelerden alınan sağlık kurulu raporları dikkat çekti. Bu raporlarda çok sayıda kişinin organize ettiği usulsüzlükler detaylarıyla ortaya çıkarıldı. Kan tetkiklerine ve radyolojik görüntülemelere, rapor alacak kişi yerine joker olarak tabir edilen kişiler devreye sokularak usulsüzlük yapan şebekenin üyeleri, hekimlerin de yanılmasına neden oldu.
İhbar Sonrası Ortaya Çıktı
Söz konusu suç ağı, Nevvar Salih İşgören Devlet Hastanesi’nden yapılan ihbarla ortaya çıktı. Şebekenin, sağlam kişilere engelli raporu çıkartmak vaadiyle organizatörlerce dosya başına 25 bin lira gibi ücretler aldığı, emniyet birimlerinin fiziki takipleri, adli dinlemeleri ve kamera görüntülerinin incelenmesiyle netleşti. Hastane içerisindeki kamu görevlilerinin İzmir Emniyet Müdürlüğü Mali Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü’ne giderek ihbarda bulunması şebekeye en büyük darbeyi vurdu. Bu kapsamda Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde çalışan iki sağlık görevlisi, sistemin çalışma şeklini ifadelerinde detaylarıyla anlattı. Söz konusu ifadelere göre şebekenin hastane içindeki en kilit isimlerinden olan G. İ’nin, sistemdeki veri giriş ve kayıt görevlilerine açıkça baskı kurduğu, hastanenin kapısından bile geçmeyen kişilere hayali poliklinik muayeneleri açtırdığı ve usulsüz puanların altyapısını da bu sayede hazırladığı resmi kayıtlara yansıdı.
Detaylı İnceleme Yapıldı
İhbar ve adli fezlekeler doğrultusunda müfettişler, incelemeyi derinleştirerek kapsamlı çalışmayı başlattı. Sağlık Bakanlığı Sağlık Bilgi Sistemleri Genel Müdürlüğü ile yürütülen ortak çalışmayla, bölgede hizmet veren tüm kamu hastanelerinin Probel (HBYS) sistemleri, uzaktan bağlantıyla laboratuvar bilgi sistemleri (Alis-Net) ve e-Reçete altyapıları incelendi. Bu kapsamda şüpheli kişilere ait geçmişe dönük tüm reçete bilgileri, tanı kodları, anormallik gösteren tahlil saatleri ve radyolojik görüntüler dijital ortamda sanal olarak teslim alındı ve tek tek analiz edildi.
İnceleme sonucu, usulsüzlüklerin yalnızca İzmir’de olmadığı Aydın’a da sıçradığı belgelerle ortaya çıkarıldı.
Aydın’da Joker Uygulaması Yapılmış
Aydın’da H. E. isimli şahsa ait dosyada usulsüzlük saptandı. H. E.’ye Nazilli Devlet Hastanesi tarafından düzenlenecek engelli sağlık kurulu raporu için tahlil aşamalarının Aydın Kuşadası Devlet Hastanesi üzerinden yürütüldüğü belirlendi. Nazilli Devlet Hastanesi Sağlık Kurulu raporunda, H. E.’nin Kuşadası’nda yapılan kan ve idrar verme işlemlerine kendisinin yerine şebekenin profesyonel olarak kullandığı tescilli kiralık kuryelerinden "Joker" H. T.’nin girdiği ortaya çıkarılırken hekimlerin yanıltıldığı kanaatine varıldığı bildirildi.
Şeker Hastalığı Bulunmadığı Ortaya Çıktı
Aydın’daki bir diğer vaka olan C. Ç. dosyasındaysa usulsüzlükler zinciri Aydın Adnan Menderes Üniversitesi (ADÜ) Hastanesi’ne de uzandı. Şahsın e-Nabız geçmişine, ADÜ Hastanesi ve Çiğli Eğitim ve Araştırma Hastanesi üzerinden "Diyabet" tanı kodları ve uydurma tetkikler işlendiği fakat savcılık talimatıyla daha sonra yapılan bağımsız hakem hastane kontrollerinde kan değerlerinin tamamen normal olduğu ve hiçbir şeker hastalığının bulunmadığı ortaya çıktı.
Jokerler Devreye Alındı
Şebeke tarafından, rapor alacak kişilerin yerine MR ve tomografi cihazlarına, şebekenin kiralık jokerleri devreye alındı. Dosyayı inceleyen uzman hekimlerce yapılan radyolojik karşılaştırmada, birbirinden tamamen bağımsız hastaların sistemdeki kemik, omurga ve röntgen görüntülerinin mikro düzeyde birebir aynı olduğu belirlendi. Suç örgütünün, vücudunda ileri derecede patoloji veya fıtık olan tek bir jokerin omurga röntgenini, farklı isimler adına sisteme yükleyerek devlete engelli raporu olarak onaylattığı da raporda yer alan detaylar arasında bulunuyor.
263 sağlık kurulu raporu iptal edildi
Sağlık Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığı müfettişi, iki ayrı büyük soruşturma dosyasını birleştirdi. Mükerrer kayıtların ayıklamasının ardından varılan karar da rapora işlendi. Bu kapsamda sahte belge sunulması, joker şahısların tetkiklere sokulması ve hekimlerin dijital hilelerle yanıltılması nedeniyle ilk etapta saptanan 44 kişiye ait 51 sağlık kurulu raporu ve genişletilen soruşturmayla birlikte toplamda 206 kişiye ait 263 sağlık kurulu raporunun iptaline karar verildi. İptali kararlaştırılan sahte raporların 4’ünün Türk Silahlı Kuvvetleri bünyesinde barışta zorunlu vatani görevden muaf tutulmak amacıyla alınan “Askerliğe Elverişli Değildir" raporu, 5’inin haksız maaş ve ödenek almak için düzenlenen SGK Maluliyet raporu, 3 tanesinin terör kaza ve yaralanmaya bağlı durum bildirir raporundan oluştuğu kayıtlara geçti. Ayrıca geriye kalan yüzlerce raporun da kamunun ÖTV indirimi, evde bakım ücreti, ücretsiz ulaşım gibi imkanlarını sömüren "Erişkinler İçin Engellilik Raporu" olduğu kayıtlarda yer aldı.
Güvenlik Duvarı En Üst Seviyeye Çıkarıldı
Teftiş Kurulu Başkanlığı, aralarında Aydın’daki hastanelerden de alınanların yer aldığı raporlarla sağlanan hakların iptal edilmesi için ilgili bakanlıklar ve kurumlara da durumu yazıyla iletti. Devleti ve gerçek ihtiyaç sahibi engelli vatandaşların hakkını gasp eden şebekeye yönelik ağır ceza mahkemelerinde yargılama süreci sürerken Sağlık Bakanlığı'nın hastane bilgi sistemlerindeki siber güvenlik duvarlarını en üst seviyeye çıkardığı öğrenildi.
