Aydın Hedef Gazetesi'nden Betül Ulaşzade'nin haberine göre; Aydın'da son günlerde etkisini gösteren yağışların ardından Büyük Menderes Nehri’nde su seviyesinin yükselmesiyle 155 bin dönüm arazi sular altında kaldı. Söke Ziraat Odası Başkanı Mustafa Tanyeri, taşkınlarla ilgili Aydın Hedef Gazetesi’ne özel açıklamalarda bulundu. Bu alanın 80 bin dönümden fazlasının Söke Ovası’nda bulunduğunu aktaran Tanyeri, tahminlerine göre binin üzerinde üreticinin mağdur olduğunu dile getirdi. Bölgenin afet kapsamına alınmasını talep ettiklerini hatırlatan Tanyeri, Söke’de en çok etkilenen bölgeleri tek tek sıraladı. Üreticilerin girdi maliyetlerini dillendiren Tanyeri, zararın yalnızca arazi sahipleriyle sınırlı olmadığını, tarım işçileri ve hayvancılıkla uğraşan kesimin de ciddi gelir kaybına uğradığını vurguladı. Yeni bir aşırı yağış yaşanmazsa nisan sonu veya mayıs ayında suların çekilmesinin beklendiğini ifade eden Tanyeri, sonrasında alternatif ürün planlaması yapılacağını aktardı.
“SÖKE’DE 300 BİN DÖNÜM BUĞDAY EKİLİYDİ”
Son yağışların en fazla Söke’yi etkilediğini vurgulayan Tanyeri, “Bölgemiz son 6–7 yıldır kurak bir dönem geçiriyordu; benzer ölçekteki yoğun yağışları en son 2019 yılında yaşamıştık. 2019’dan 2025’e kadar süren kuraklık, tarımsal üretimi ciddi biçimde olumsuz etkiledi. Söke’de toplam 400 bin dönüm sulanabilir arazi bulunuyor. Normal koşullarda bu alanın yaklaşık 350–360 bin dönümünde pamuk ekimi yapılırdı. Ancak son üç yıldır hem kuraklık hem de artan girdi maliyetleri nedeniyle üreticiler pamuktan zarar etti. Buna ek olarak, pamuğun üç yıldır neredeyse aynı fiyattan satılması üreticinin gelirini düşürdü. Bu nedenle üreticilerin yaklaşık yüzde 80’i bu yıl buğday ekimine yöneldi. 400 bin dönümlük arazinin yaklaşık 300 bin dönümüne buğday ekildi” dedi.
“SULAMA SORUNUNDA SÖKE BİRİNCİ SIRADA”
Yağışların başlamasının ilk etapta memnuniyet yarattığını belirten Tanyeri, “Barajlarda yeterli su birikeceği ve yaz aylarında yaşanan sulama sıkıntısının azalacağı düşünüldü. Çünkü sulama konusunda en fazla sorun yaşayan ilçe Söke’dir. Barajlardan bırakılan su, coğrafi konum nedeniyle en son Söke’ye ulaşmaktadır. Ayrıca tarım alanlarının genişliği, her parsele ihtiyaç duyduğu suyun zamanında verilmesini zorlaştırıyor. Üst bölgeler bu açıdan daha avantajlı. Geçmiş yıllarda suyun zamanında ulaştırılamaması nedeniyle ciddi verim ve kalite kayıpları yaşandı. Bu durum da üreticinin pamuktan uzaklaşıp buğdaya yönelmesinde etkili oldu” ifadelerine yer verdi.
“GENİŞ ALANLAR SULAR ALTINDA KALDI”
En çok etkilenen bölgeleri aktaran Tanyeri, “Yaklaşık bir ay devam eden aşırı yağışlar taşkınlara neden oldu. Barajlara sığmayan ve dereler aracılığıyla Büyük Menderes Nehri’ne ulaşan sular, nehir yatağının kapasitesini aşınca taşkın meydana geldi. Koçarlı yönünden gelen suların da eklenmesiyle birlikte özellikle Bağarası, Burunköy, Akçakaya, Pamukçular ve Yeniköy çevresindeki tarım arazileri ve ayrıca Menderes’in ikiye ayrıldığı bölgede, Güllübahçe ile Sarıkemer arasındaki Özbaşı mevkiinde de geniş alanlar sular altında kaldı” diye konuştu.
“ÜRÜNLERİN BÜYÜK BÖLÜMÜ ZARAR GÖRDÜ”
Afet bölgesi kapsamına alınması için taleplerini yineleyen Tanyeri, “Yetkililer Aydın genelinde yaklaşık 155 bin dönüm tarım arazisinin sular altında olduğu belirtti. Bunun 80 bin dönümden fazlası Söke’dedir. Bu nedenle bölgenin afet kapsamına alınmasını talep ettik. Arazilerin önemli bir kısmı TARSİM sigortalı olsa da sigortası bulunmayan üreticiler de var. Bu üreticilerin de mağdur edilmemesi ve desteklenmesi gerekiyor. Söke Ovası’nda su altında kalan 80 bin dönümlük alanların yaklaşık yüzde 90–95’inde buğday ve yem bitkileri ekiliydi. Ürünlerin büyük bölümü tamamen zarar gördü. Üretici sayısına ilişkin kesin veriler henüz netleşmedi; ancak ortalama hesaplamaya göre binin üzerinde üreticinin mağdur olduğunu tahmin ediyorum. Kesin rakamlar yapılacak hasar tespit çalışmalarının ardından ortaya çıkacaktır” dedi.
“ÇOK SAYIDA HANENİN GEÇİM KAYNAĞI GİTTİ”
Üreticilerle birlikte arazilerde çalışanların da mağdur olduğunu aktaran Tanyeri, “Üreticiler ekim sürecinde mazot, tohum, gübre ve zirai ilaç gibi ciddi maliyetlere katlandı. Birçok üretici bir ya da iki kez gübreleme yaptı, yabancı ot ilaçlarını kullandı. Tüm bu harcamalar büyük ölçüde boşa gitti. Üstelik mağduriyet yalnızca arazi sahipleriyle sınırlı değil; bu arazilerde çalışan tarım işçileri de gelir kaybına uğradı. Buğdayın samanı hayvancılık için önemli bir yem kaynağıydı; bu kayıp hayvancılığı da etkileyecektir. Dolayısıyla çok sayıda hanenin geçim kaynağı zarar gördü” ifadelerine yer verdi.
“ARAZİLER BOŞ BIRAKILMAYACAKTIR”
Önümüzdeki 3 aylık süreçte suların geri çekileceğini tahmin ettiklerini belirten Tanyeri, “Suların çekilme süresi, önümüzdeki dönemdeki yağış durumuna bağlı. Eğer aşırı yağış devam etmezse, Menderes Nehri’nin seviyesi düştükçe suların iki ila üç ay içinde, yani nisan sonu veya mayıs ayı gibi tamamen çekileceği öngörüyoruz. Sular çekildikten sonra araziler boş bırakılmayacaktır. Alternatif ürünlere yönelinmesini planlanıyoruz. Pamuk ekimi konusunda isteksizlik sürüyor; çünkü son üç yıldır zarar edildi. Ancak bazı bölgelerde toprak yapısı nedeniyle ayçiçeği ve mısır yetiştirilemediği için bu alanlarda yine pamuk ekimi yapılabilir. Uygun arazilerde ise ayçiçeği, dane mısır ve silajlık mısır gibi alternatif ürünler değerlendirilecek. Nihai karar, suyun çekilmesinin ardından yapılacak değerlendirmeler doğrultusunda verilecek” diye konuştu.
