Aydın Hedef Gazetesi'nden Betül Ulaşzade'nin haberine göre; Söke'de 24 yıldır minibüs şoförlüğü yapan esnaf Mutlu Polat, sektörün giderek zorlaştığını belirterek yaşadıkları sıkıntıları Aydın Hedef Gazetesi’ne anlattı. İlçedeki şoförlerin iş bıraktığını hatırlatan Polat, böyle giderse kendisi de mesleği bırakmayı düşündüğünü ve araç sahibi olmanın artık avantaj olmaktan çıktığını aktardı. Artan maliyetlerin kendilerini zor durumda bıraktığını aktaran Polat, taşıma ücretlerinin yetersiz kaldığını belirtti. Sigorta, şoför gideri ve yakıt maliyetlerinin şoför esnafı üzerinde ciddi bir yük olduğunu kaydeden Polat, uzun çalışma saatlerine rağmen kazançlarının düşük kaldığını vurguladı. Polat, “Adeta boğulmamak için çabalamaya devam ediyoruz” dedi.
MASRAFLAR SÜREKLİ ARTIYOR
Yolcu ücretlerinin yetersiz kaldığını belirten Polat, “Vatandaş sivil arabasını getirip şehir içindeki duraklara bırakıyor. Biz de bu yüzden duraklara girip çıkmakta zorlanıyoruz. Bunun denetimi emniyete ait, biz müdahale edemiyoruz. Emniyet yetkililerinden bu konuda denetimleri artırmalarını talep ediyoruz. Bir de sanayi masraflarımız var. Bunu daha önce de söyledik. Sanayideki ücretlerin ne kadar pahalı olduğunu, masrafların sürekli arttığını dile getirdik" dedi.
“ŞOFÖR OLDUĞUMA PİŞMAN OLDUM”
Kazandıkları ücretin çalışmalarının karşılığında eksik kaldığını dile getiren Polat, “Sigortamız 13 bin lira olmuş. Bir şoförün günlük maliyeti yaklaşık 2 bin lira. Sigortası, yemesi içmesi, yevmiyesi derken günlük maliyet 2 bin lirayı buluyor. Üstüne bir de aracın mazotu var. Bu durumda araç sahibine ne kalacak? Biz günde ortalama 14 saat direksiyon başındayız. Ama bizim yaptığımız kadar ağır iş yapmayıp daha iyi para kazanan insanlar var. Mesela sanayide 2-3 saat çalışan insanlar bizden çok daha iyi para kazanabiliyor. Ben şoför olduğuma pişman oldum. Gerçekten pişman oldum. 24 yıldır minibüsçülük yapıyorum ama keşke sanayide çalışsaymışım diyorum. Şu an sanayideki bir kalfa bile bizden daha iyi para alıyor. Artık insanlar “Ben aç kalayım ama arabam bozulmasın” noktasına geldi. Adam iki gün yemek yemiyor ama gidip arabasını yaptırıyor” diye konuştu.
“MAZOTUN 100 LİRAYA ÇIKACAĞI SÖYLENİYOR”
En büyük sorunlarının mazot, sanayi masrafları olduğunu aktaran Polat, “Herkes kendi aracının sahibi. Benim arabamın lastiği patlasa sorumlusu benim. Durakların da aylık giderleri var. Durakta görevli arkadaşlarımız var, listelerimiz çıkıyor. Kazanılan para tamamen kişinin kendisine ait ama zaten çok büyük bir kazanç yok. Aylar arasında en fazla 3-4 bin lira oynar. Yani ya biraz fazla kazanırsın ya da biraz eksik, bu da büyük bir fark yaratmıyor. Ama bizim en büyük sıkıntımız mazot ve sanayi masrafları. Pandemiden sonra işler zaten çok zorlaştı” ifadelerine yer verdi.
“BİRÇOK ARKADAŞIMIZ İŞİ BIRAKTI”
Son yıllarda kazançlarının büyük oranda düştüğüne dikkat çeken Polat, “Eskiden parayı koyacak yer bulamıyorduk. Her şey ucuzdu, maliyetler çok düşüktü. Pandemiye kadar işler iyiydi ama pandemiden sonra düşmeye başladı. O zamanlar 50-55 liraya arabanın deposunu doldurup akşama kadar çalışıyorduk. Şoför 35 lira yevmiye alıyordu, patrona da 150-200 lira kalıyordu. Şimdi ay sonunu nasıl getireceğimizi düşünüyoruz. Bu işi bırakan çok arkadaşımız oldu. Son bir yıl içinde en az 20 kişi “Bu iş artık yapılmaz” deyip ayrıldı ve başka işlere girdi. Kamyona geçen var, damperci olan var. Hiçbir şey bulamayıp belediyeye giren arkadaşlarımız da oldu. 7-8 yıldır bu işi yapanlar bile bıraktı” dedi.
“ŞOFÖRLER ARASINDA DÜŞÜNCE DEĞİŞTİ”
Araç sahibi olmanın eskiden avantajlı ancak günümüzde ise dezavantajlı olduğunu aktaran Polat, “Artık benim de burama kadar geldi. Ben de bırakmayı düşünüyorum. Şu an gelir gideri karşılamıyor. Aracım bana ait ama gidip başka bir yerde şoförlük yapsam daha iyi kazanacağıma eminim. Eskiden araç sahibi olmak avantajlıydı. Araç almak bir prestijdi, daha çok kazanırdın. Ama şimdi tam tersine döndü. Çünkü bütün masraf araç sahibine kalıyor. Şoför yevmiyesini alıp gider ama araç arıza yaparsa, lastik patlarsa, motor ya da şanzıman bozulursa tüm masraf araç sahibine kalıyor. Bu yüzden artık şoförler arasında düşünce değişti. Kimse araç sahibi olmak istemiyor. Herkes bir yere bağlı çalışmayı daha mantıklı görüyor. “Gidip bir yerde şoförlük yapayım, araca bir şey olsa da bana bir şey olmaz” diye düşünüyorlar” diye konuştu.
“İLK YILLARDA BÖYLE DEĞİLDİ”
Şoför esnafının vatandaş mağdur olmasın diye bu zorluklara katlanarak mesleğe devam ettiğini belirten Polat, “Mesela kamyon şoförlerine aylık 40-45 bin lira maaş veriyorlar. Ben kendi aracımla o parayı kazanamıyorum. 24 yıldır Söke’de bu işi yapıyorum. İlk yıllarda böyle değildi. Sonradan düzenimiz bozuldu. Biz şu anda sadece araçlar çalışsın, insanlar mağdur olmasın diye direksiyon başındayız. Araçların tekeri dönsün diye devam ediyoruz. Ama en fazla asgari ücretin biraz üstünde kazanıyoruz. Ortalama cebimize 35 bin lira civarında para kalıyor ama bu emeğe değmiyor. Haftanın 7 günü çalışıyoruz ve her gün yaklaşık 13 saat direksiyon sallıyoruz” ifadelerini kullandı.
“ESKİDEN DE BÖYLE ÇALIŞIYORDUK AMA KAZANIYORDUK”
Çalışma şartlarının zorluklarına değinen Polat, “Bazen nöbetimiz oluyor. Araç bize ait olduğu için bırakıp gidemiyoruz. İstersek yedek şoföre verebiliriz ama o zaman da bizim kazancımız kalmıyor. İşimiz olduğunda arabayı şoför arkadaşlara verip biraz dinlenebiliyoruz. Ayda bir kere de yatarımız oluyor. Eskiden de çok çalışıyorduk ama o zaman en azından para kazanıyorduk. “Çalışıyoruz ama karşılığını alıyoruz” diyorduk. Şimdi ise kazanamadığımız halde çalışmaya devam ediyoruz. Adeta boğulmamak için çabalamaya devam ediyoruz” dedi.
