Normal şartlarda Sosyal Güvenlik Kurumu sistemine göre Bağ-Kur’luların emekli olabilmesi için 9 bin gün prim ödemesi ve yaş şartını (kadınlarda 58, erkeklerde 60) tamamlaması gerekiyor. Ancak sağlık sorunları yaşayan sigortalılar için bu koşullar esnetilebiliyor.
MALULEN EMEKLİLİKTE ŞARTLAR DÜŞÜYOR
Çalışma gücünde en az %60 kayıp yaşayanlar, “malulen emeklilik” kapsamında daha avantajlı şartlarla emekli olabiliyor. Bu haktan yararlanmak için en az 10 yıl sigortalılık süresi, bin 800 gün prim ve SGK’ya borcun bulunmaması gerekiyor.
BAKIMA MUHTAÇ OLANLARA ÖZEL AVANTAJ
Öte yandan, başkasının bakımına muhtaç derecede malul olan kişiler için sigortalılık süresi şartı tamamen kaldırılıyor. Bu durumda yalnızca bin 800 gün prim ödemesi emeklilik için yeterli oluyor.
BAŞVURU SÜRECİNDE KRİTİK DETAYLAR
Başvuru sürecinde ise bazı kritik detaylara dikkat edilmesi gerekiyor. Sigortalının son statüsü (Bağ-Kur veya SSK) belirleyici olurken, başvuru sonrası yeniden sigortalı olarak çalışmaya başlanması hak kaybına yol açabiliyor. Ayrıca bazı meslek gruplarında, örneğin muhtarlar veya çiftçilerde, görev ve kayıtların sonlandırılması gerekebiliyor.
MAAŞ NE ZAMAN BAĞLANIYOR?
Emekli maaşının bağlanma tarihi de başvuru ve sağlık raporunun zamanlamasına göre değişiyor. Rapor başvurudan önce alınmışsa maaş başvuruyu takip eden ay başında başlıyor. Başvuru önce yapılmışsa bu kez rapor tarihini izleyen ay dikkate alınıyor. Mahkeme kararıyla emeklilik söz konusuysa, işin bırakıldığı tarihi takip eden ay itibarıyla maaş bağlanıyor.
UZMANLAR UYARIYOR
Uzmanlar, özellikle Bağ-Kur sigortalılarının büyük kısmının bu haktan habersiz olduğunu vurguluyor. Bu nedenle birçok kişi gereksiz yere 9 bin gün şartını tamamlamaya çalışırken, aslında malulen emeklilikle daha erken emekli olma imkânını kaçırabiliyor.
