Emekli maaşını başka bir bankaya taşımak isteyen bir vatandaşın açtığı dava, bankaların kredi borcu gerekçesiyle maaş hesabına bloke koyup koyamayacağı tartışmasını yargıya taşıdı. Mahkemelerden geçen dosyada son sözü Yargıtay söyledi. Karar, emekli maaşı alan milyonlarca vatandaş için emsal niteliği taşıyor.
Emekli Maaşını Başka Bankaya Taşımak Neden Gündemde?
Son yıllarda bankalar arasında emekli müşterileri kazanmak için ciddi bir rekabet yaşanıyor. Özellikle yüksek promosyon ödemeleri, emeklilerin maaşlarını farklı bankalara taşımasını teşvik ediyor. Bazı bankalar emeklilere 20 bin lirayı aşan promosyon teklifleri sunarken, birçok emekli daha avantajlı kampanyalardan yararlanmak için banka değişikliğine gidiyor.
Ancak bu süreçte bazı emekliler beklenmedik bir engelle karşılaşabiliyor. Özellikle kredi kullanan emekliler, maaş hesaplarına konulan blokeler nedeniyle maaşlarını başka bankaya taşıyamadıklarını belirtiyor.
Ankara’da yaşanan bir dava da tam olarak bu sorunu gündeme taşıdı.
Emekli Maaşına Banka Bloke Koyabilir mi?
Davaya konu olan olayda, bir emekli vatandaş 2015 yılından itibaren emekli aylığını Ziraat Bankası’nın Ankara Anıttepe Şubesi’ndeki hesabından alıyordu. Zamanla özel bankaların sunduğu yüksek promosyon tekliflerini değerlendirmek isteyen emekli, maaşını başka bir bankaya taşımaya karar verdi.
Ancak yeni bankayla yapılan görüşmede şaşırtıcı bir durum ortaya çıktı. Mevcut bankanın emekli maaşı hesabına bloke koyduğu öğrenildi. Bu nedenle maaşın başka bankaya taşınması mümkün olmadı.
Durumu bankaya soran emekliye verilen yanıt ise oldukça netti. Banka, kullanılan konut kredisi nedeniyle maaş hesabına bloke konulduğunu ve kredi borcu tamamen bitmeden bu işlemin kaldırılamayacağını bildirdi.
Emekli Vatandaş Neden Dava Açtı?
Bankanın verdiği yanıt üzerine emekli vatandaş hukuki yollara başvurdu. Bankanın uygulamasının yasal bir dayanağı olmadığını savunan emekli, maaş hesabına konulan blokenin kaldırılması için dava açtı.
Davada şu kritik soru gündeme geldi:
Kredi borcu olan bir emeklinin maaş hesabına bloke konularak başka bankaya taşıması engellenebilir mi?
Bu sorunun yanıtı Ankara 5. Tüketici Mahkemesi’nde görülen davada verildi.
Mahkeme Neden Emekliyi Haklı Buldu?
Ankara 5. Tüketici Mahkemesi, dosyayı incelerken önemli bir hukuki noktaya dikkat çekti. Kararda, haczedilemeyen mal ve haklar üzerinde önceden yapılan anlaşmaların geçerli kabul edilemeyeceği vurgulandı.
Mahkemeye göre kredi kullanımı sırasında emekli maaşı üzerine bloke konulmasına yönelik verilen muvafakatın hukuki geçerliliği bulunmuyor.
Ayrıca Sosyal Güvenlik Kurumu ile banka arasında yapılan protokole de değinildi. Mahkeme, blokenin uygulanması ve kaldırılması konusunda sorumluluğun bankada olduğunu belirtti.
Bu değerlendirmelerin ardından mahkeme şu kararı verdi:
Emekli maaşı üzerindeki blokenin kaldırılması
Maaşın başka bankaya taşınmasının önündeki engelin kaldırılması
Böylece emekli vatandaş davayı kazandı.
Banka Karara Neden İtiraz Etti?
Yerel mahkemenin verdiği karar banka tarafından kabul edilmedi ve dosya istinaf mahkemesine taşındı. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi dosyayı yeniden değerlendirdi.
İstinaf mahkemesi de yerel mahkemenin kararını hukuka uygun buldu.
Mahkeme kararında dikkat çeken bir başka ayrıntı da yer aldı. Banka ile Sosyal Güvenlik Kurumu arasında yapılan protokolün taraflar arasındaki iç ilişkiyi düzenlediği ve emekli açısından bağlayıcı bir sonuç doğuramayacağı ifade edildi.
Ayrıca kredi sözleşmesinde emekli maaşının başka bir bankaya aktarılmasını yasaklayan imzalı bir hükmün bulunmadığı da belirtildi. Bu gerekçelerle bankanın istinaf başvurusu reddedildi.
Yargıtay Kararı Ne Oldu?
Banka bu kez dosyayı temyiz ederek Yargıtay’a taşıdı. Dosya Yargıtay 11. Hukuk Dairesi tarafından incelendi.
Yargıtay, yaptığı değerlendirmede Bölge Adliye Mahkemesi kararında hukuka aykırı bir durum bulunmadığına hükmetti. Daire, bankanın temyiz itirazlarını reddederek istinaf mahkemesinin kararını onadı.
Bu kararla birlikte emekli maaşı üzerindeki blokenin kaldırılması yönündeki karar kesinleşmiş oldu.
Bu Karar Emekliler İçin Ne Anlama Geliyor?
Yargıtay’ın onadığı karar, emekli maaşlarıyla ilgili önemli bir tartışmaya açıklık getirdi. Karar, bankaların kredi borcu gerekçesiyle emekli maaşı hesabına bloke koyarak maaşın başka bankaya taşınmasını engelleyemeyeceğine işaret eden önemli bir emsal oluşturdu.
Özellikle yüksek promosyon kampanyalarının gündemde olduğu bir dönemde bu kararın milyonlarca emekli için önemli bir hak hatırlatması olduğu değerlendiriliyor.
Uzmanlara göre bu karar, emeklilerin maaşlarını daha avantajlı bankalara taşıma konusunda karşılaştıkları engellerin hukuki olarak sorgulanabileceğini ortaya koyuyor.
